| |
|
 |
 |
 |
|
| |
Jeleśnia
Jeleśnia jest rozległą wsią gminną położoną w północnej części Beskidu
Żywieckiego rozciągająca się wzdłuż rzeki Koszarawy, która w tym
miejscu zmienia dotychczasowy kierunek biegu z północnego na zachodni
tworząc spore zakole. W Jeleśni z Koszarawą łączą się jej boczne
dopływy takie jak potok Sopotnia, Kamienny i Pewlica. Miejscowość
generalnie ciągnie się wzdłuż drogi na odcinku około 6 km w terenie
położonym od 450 - 480 m n.p.m. Przez Jeleśnie miał przebiegać dawny
szlak transportowy nazywany traktem miedziowym łączącym ziemie Małopolski
i Węgier. Z chwilą włączenia Galicji w skład ziem cesarstwa Austro-Węgier
w 1772 roku droga ta nabrała znacznie większego znaczenia, dojechać
można było nią aż do Wiednia. Jeleśnia posiada dwa centra, z których
jedno znajduje się w południowej części miejscowości i zlokalizowane
jest wokół kościoła i Starej Karczmy. W odległości około 200 m od
rynku znajduje się siedziba Urzędu Gminy. Drugie centrum handlowe
zlokalizowane jest w północnej części wsi i skupione jest w okolicy
dworca PKP. Jeleśnię można zaliczyć do głównych miejscowości turystycznych
Beskidu Żywieckiego gdzie przyjeżdżający turysta znajdzie doskonałe
warunki do zakwaterowania i wyżywienia, zaczynają się tu drogi i
szlaki turystyczne wiodące w kierunku Pilska i Babiej Góry. Obecny
herb miejscowości to sylwetka jelenia z okazałym wieńcem rogów na
głowie i gałązką liści dębowych w pysku. Najstarszy znak identyfikacyjny
z pieczęci gminnej pochodzący z 1850 roku przedstawiał wizerunek
urny na postumencie. Jeleśnia na przestrzeni dziejów zasłynęła z
wielu wybitnych obywateli. Na wymienienie zasługuje jeden z pierwszych
chłopskich parlamentarzystów wybrany do Sejmu krajowego we Lwowie
w 1883 roku, którym został Wojciech Mizia. Tu także żył Józef Juraszek
powszechnie nazywany "Ślopkiem", samorodny chirurg, nastawiacz
złamanych kości i znachor. Sława o jego nieprzeciętnych umiejętnościach
dotarła za przyczyną żywieckich Habsburgów, których leczył wcześniej,
na dwór cesarstwa Austro-Węgier, dokąd sprowadzono "Ślopka" aby
wydobył z choroby i dolegliwości samego cesarza Franciszka Józefa,
który uległ poważnemu defektowi podczas upadku z konia. Jeleśnia
posiada szeroko znany poza granicami gminy i regionu cieszący się
dużą popularnością kabaret "U bacy". Na terenie miejscowości
do dnia dzisiejszego rozwija się kultura ludowa czego dowodem jest
działalność artystów ludowych w takich dziedzinach jak malarstwo,
rzeźba, korzenioplastyka, haft na tiulu, bibułkarstwo i kowalstwo
artystyczne. Jeleśnia i szereg miejscowości sąsiedzkich za sprawą
twórczości literackiej krakowskiego pisarza okresu przed i powojennego
Jalu Kurka weszła na karty literatury. Więcej informacji w tej kwestii
znajdzie czytelnik w rozdziale pt. "Jeleśnia na kartach literatury"
fot. Beata Gołek
|
|
|
|
|